بحث و بررسي درخصوص كليات لايحه نظارت بر رفتار قضات

نايب‌رئيس ـ دستور بعدي را مطرح بفرماييد.

دبير (محبي‌نيا) ـ دستور بعدي ارائه گزارش كميسيون قضايي و حقوقي در مورد لايحه تشكيلات دادسرا و دادگاه عالي و نظارت انتظامي بر رفتار قضايي است.

نايب‌رئيس ـ مخبر كميسيون بفرماييد.

امين‌حسين رحيمي (سخنگوي كميسيون قضايي و حقوقي) ـ

بسم‌الله الرحمن الرحيم

گزارش كميسيون قضايي و حقوقي به مجلس شوراي اسلامي

لايحه تشكيلات دادسرا و دادگاه عالي و نظارت انتظامي بررفتار قضائي به شماره چاپ (1193) كه جهت رسيدگي به اين كميسيون به عنوان كميسيون اصلي ارجاع شده بود در جلسات متعدد با حضور كارشناسان ذي‌ربط مطرح و پس از بحث و تبادل نظر نهايتاً در جلسه مورخ 5/10/1389 با اصلاحاتي در عنوان و متن به شرح زير مورد تصويب قرارگرفت. ضمناً طرح نظارت بر رفتار و عملكرد قضات به شماره چاپ (835) موضوعاً مشابه لايحه فوق‌الذكر تشخيص داده شد. لذا در اين گزارش با استناد به تبصره ماده (145) آيين‌نامه داخلي طرح مزبور نيز لحاظ گرديده است. اينك گزارش آن تقديم مجلس محترم شوراي اسلامي‌مي‌گردد.

رئيس كميسيون قضائي و حقوقي ـ علي شاهرخي

نقش قضات در احقاق حق و اجراي عدالت بر كسي پوشيده نيست لذا بحث استقلال قاضي و مصونيت شغلي او مطرح است كه واقعاً امري لازم است. در اصل (164) قانون اساسي آمده كه «قاضي را نمي‌توان از مقامي كه شاغل آن است بدون محاكمه و ثبوت جرم يا تخلفي كه موجب انفصال است به طور موقت يا دائم منفصل كرد». از طرفي به لحاظ همين اهميت جايگاه و اختيارات وسيعي كه قضات دارند، تخلفات قضات نيز بسيار خسارت‌بار است. لذا در صورت تخلف چون حقوق مردم تضييع مي‌شود و عدالت خدشه‌دار مي‌شود، نظارت بر قاضي هم بايد به طور جدي انجام شود و دادسرا و دادگاه عالي انتظامي قضات براي همين امر تشكيل شده است.

اما مقررات انتظامي كه الان وجود دارد مربوط به حدود (80) سال قبل است و در قوانين متفرق آمده است. آنچه كه الان در عمل اجراء مي‌شود يك نظام‌نامه‌اي راجع به تشخيص انواع تقصيرات قضات است كه مصوب سال 1304 است و اخيراً توسط ديوان عدالت اداري هم ابطال شده است. بنابراين ما الان خلأ قانوني داريم يعني قانوني براي رسيدگي و برخورد با تخلفاتي كه قضات ممكن است داشته باشند نداريم. بنابراين اين لايحه از قوه قضاييه توسط دولت آمده است، طرحي هم نمايندگان عزيز ارائه كردند، هر دو تجميع شده، كليات اين طرح واقعاً لازم است. در جزئيات بعداً دوستان نظري داشته باشند لحاظ مي‌كنيم.

نايب‌رئيس ـ خيلي ممنون. ادامه بحث گزارش كميسيون قضايي را بعد از نطق‌هاي ميان‌دستور مي‌گذاريم.